„Hybrydyczność wobec konwencji literackich”

prof. zw. dr hab. Magdalena Wandzioch (Zakład Literatury i Kultury Francuskiej i Frankofońskiej, Instytut Języków Romańskich i Translatoryki)

Zjawisko hybrydyczności występuje w literaturze od najdawniejszych czasów. Celem zadania jest zbadanie form, jakie przybiera hybrydyczność w literaturze francuskiej i frankofońskiej od wieku XVIII do czasów współczesnych. W literaturze dawnej, szczególnie w powieściach pisanych w pierwszej osobie, zostają odrzucone konwencje wynikające z mimetyzmu formalnego, co zauważyć można przede wszystkim w utworach w formie listów, pamiętników, dzienników i wspomnień.

W wieku XIX badane zjawisko dotyczy w dużej mierze krótkich form narracyjnych, takich jak nowela, baśń, opowiadanie. Konwencje literackie nie są respektowane, a granice gatunkowe są swobodnie przekraczane. W wieku XX hybrydyczność występuje także w literaturze francuskojęzycznej krajów Maghrebu. Zjawisko to może być postrzegane nie tylko jako kategoria literacka, ale również jako specyficzny rezultat postkolonializmu, łączący elementy kultury europejskiej i rodzimej. Fenomen hybrydyczności jest charakterystyczny również dla francuskojęzycznej literatury belgijskiej, dotyczy kategorii nadprzyrodzoności (le surnaturel), jej kreacji, różnych form oraz możliwego odbioru. Odnosi się do krótkich i długich form narracyjnych, zapożyczających elementy z różnych kategorii, m. in. cudowności, oniryzmu, fantastyki czy niezwykłości, a tym samym wymykającym się jednoznacznej klasyfikacji czy percepcji.

W XXI wieku fenomen hybrydyczności dotyczy nie tylko literatury, ale również życia społecznego. Można to zaobserwować w literaturze popularnej, w której pojawiają się często insolitation (element czysto literacki) i która odzwierciedla nowe zjawisko społeczne tzw. peopolisation.

Hybrydyczność przybiera często charakter interdyscyplinarny np. w gore, który jest nowa formą zarówno literacką, jak i filmową. Zjawisko hybrydycznosci dotyczy również współczesnego teatru, zwłaszcza ”Teatru Codzienności”, jak i „tekstów na scenę”.

Accessibility